Keine Grenzen.W mojih ukohanyh Uogewnikah S�loonskih doczkali My sie nareszcie akadymikoow.
Pryndzyj tyrz jurz My ih mjeli, tela rze trefjali sie w pojedynka.
Terosko moomy couko grupa.
A tak rihtig, grupa Duszpastyrstwa Akadymickigo �Fakla�.
Fakla jak wjymy dowo durzo s�wjatua, rozjas�nio c�mok.
Naszo akadymicko grupa hce przekazowac� s�wjatuo Kultury i Nauki, coby ludzke serca w Uogewnikah boouy czue na to co pjykne i prowdziwe.
Bo w Pjyknos�ci i Prowdzie howjoom sie Poonbooczek.
We Palmowo Niydziela zaproszali na spotkanie z Jackiem Kurkiem, historykym ze S�loonskigo Uniwersytyjta.
Mooj doomowy sztudynt, cera Anka, mjaua wtynczos zajyn�cia na zauocznyh studijah i niy poradziooua tam is�c�. Bez to wysuaua Mje.
Wys�cie przeca Uojciec tyrz soom akadymik, hoc� ino czuoonek koryspoondynt, ale za to ze TUV Akadymji! - pado.
Darmo sie boouo tego wypjyrac� i zapjyrac� Prowdzie.
A rze na dodatek, tymatym spotkanio booua postac� buogosuawjoonego Joozefa Czempiela, rodym z Joozefki, patroona naszego Dekanatu i Parafijalnego Uos�rodka Kultury i Sportu - to`h sie niy dowou dugo wyciskac�.
Zresztoom mjyndzy modymi, ale niy ino, rod przebywoom.
Ciekawjyu Mje tyrz soom Prelegynt, kerego uowoce wydajnyj roboty doo Mie jurz pjyrwyj dolatowauy we roorznyh zortah i z rostomajtyh stroonoow.
A to jako �Hajduczaniny� - mjesiyn�czniki spoueczno-kulturalne z Wjelkih Hajduk, kaj soom Uooni naczelnym Redaktorym.
Na tyn przikuod podoom hocia tyn uostatni, kwjetnioowy noomer, kaj je drugo tajla uosprowki ze Jorgym Gorzelikiem, przedstawicielym Ruhu Autoonoomje S�loonska - �Po co koomu Norood S�loonski?�.
I ze zahyntoom do przeczytanio ciekawyh dwooh ksioonrzkoow, z keryh na uokuadzinie jednyj s�nih snod`eh fotografjo znajoomego mjejsca w Hropocowje, znajoomo budka przi Familokah na eku, kaj boouy do niydowna nojlepsze lody we soomsiectwje, i drugi - Ludwika Zogały �Doom mojigo urodzynio�, kero Mi jurz pryndzyj sprawjoou kamrat Pawou spod Ruhu.
Przedmowa doo niyj napisoou tyrz Jacek Kurek.
Jako stary akadymicki szpok wjedziou`eh, irze trza sie naszykowac� na dyskusjo, bo taki je cel korzdego akadymickego spotkanio.
Ponuhto`eh we internecu, coby poczytac� uo Naszym buogosuawjoonym Joozefje.
Ale tyrz uo Jego promotorah we wyniesiyniu na uoltorze.
Nojbarzi spodobauo Mi sie powjedzynie inkszego Joozefa - Holznera, przipoomniane
przez Mojigo imjynnika, bo tak tyrz moom na druge, Ignacego Jeża - Biskupa, ze moonografje uo s�wjyntym Pawle, na kere rzeh tam trefjoou.
�Die Heiligen sind keine Wachsfiguren, sondern wachsende Figuren� - S�wjynte to niy soom figury ze wosku, ale Postacie, kere majoom we naszyh uocah ciyngjym wzrostac�.
Wjelu jurz mooguo z bliska sie przigloondac� wzrostaniu Postacie Joozefa Czempiela.
Bydzie Uoon wzrostou i We Naszyh uocah, ze coroski lepszym Jego poznaniym, ale
i ze rosnooncym Jego kultym.
Uostou Noom przeca dany, ale i zadany.
Szykowou`eh sie tyrz na dyskusjo uo prawah i uobowjoonzkah historykoow.
A to z racje zawodowyj profesje Prelegynta.
I tukej ze poomocoom prziszou Mi inkszy Biskup - Herbet Bednorz, kery doradzou taki sposoob realizowanio programoow: Zwyczajne w nadzwyczajnyj formje.
Toom nadzwyczajnoom formoom dloo Mje boouo wystoompjynie na spotkaniu we
szatah advocatus diaboli.
Wjym, irze rzodyn historykoom niy moge uodebrac� Prawa do uobnorzanio Prowdy, nawet tyj nojstraszniejszyj, nojpilniyj strzerzoonyj, bo zagrorzajooncyj Wuadzy.
Ale My soom uod s�wjyntego Jana Nepomucena i przez to szczegulne moomy Prawo w tyj mjerze. Zadowac� niywygodne pytania korzdyj Wuadzy i korzdymu historykowi.
Bywali w niydownyj jeszcze przeszuos�ci historyki, rehtory i naukowce, kerzi legitymowali swojym filerym abo suowym zafauszowania s�loonski przeszuos�ci,
podowane niy ino w gazetah, ale i we podryncznikah.
Historjo jak to kerys� uokrys�loou, bywo sugusym Wuadzy.
Niy przistou`eh tam tyrz na propozycjo coby My godali ino po polsku.
Kej My soom S'loonzoki, to bydymy prawic' po s'loonsku!
Aby tu, w mojih ukohanyh Uogewnikah S�loonskih!
Pogodoomy ze soboom, to inksi sie cegos� przy tym nauczoom.
Tak jak My to robjymy uod lot, bo muszymy, we Jejih jynzykah.
Przeca s'loonsko Godka to je nasza Muttersprache, Jynzyk z Maminego serca.
Jurz biskup Bernard Bogedain guosiyli, irze S'loonzoki majoom Prawo suhanio
i rzoondzynio we Jynzyku, kery uznowajoom za swooj, Jynzyku swoji Familije
i Wjary.
Tyla, irze niy mjarkowali Uooni co s'loonski djalekt, bliski jynzykowi polskymu, niy je przeca jednym i tym samym. Irze mo swoje wuosne korzynie.
Wedle Mje, to i Uooni prziczyniyli sie do teroska trwajooncyj poloonizacje S'loonzokoow.
Bez swoja niywjedza?
We sprawje uojczystego Jynzyka, Prawje korzdego Cowjeka do wolnego wyboru
w tyj mjerze, swobody we Jego urzywaniu, uczyniu sie Go we szkouah
i stosowaniu we rzyciu publicznym mjyndzy Polokami i Niymczmi niy boouo i niy ma zwady.
Hocia i doo nih dohodzioouo jak mjyndzy ksiynrzoskamu w Jejih ksioonrzkah:
z 1913 r. "Schule und Kirche im Sprachkamfe der Ostmark" (Szkoła
i Kości�ł w walce o język na wschodzie państwa) - ks. Rasska i
z 1919 r. "Das Recht auf die Muttersprache im Lichte des Christentums"
(Prawo do języka ojczystego w świetle nauki chrześcijańskiej) - ks. ks. Czempiel
i Szramek pod pokrywkoom mjana "Makkabaeus" (Machabeusz).
Ale dali rzodno stroona nic niy robi w sprawje Naszego Jynzyka.
Jynzyka S'loonskigo.
Bez to moga pedziec', irze Polokoom i Niymcoom jednako daleko w tyj mjerze do S'loonzokoow.
Niy majoom z Nami wspoolnego Jynzyka!
Bez to irze Im Go niy trza?
Przeca Ih dzieci czynsto wjyncyj godajoom po s'loonsku, niz'li we Jejih i Waszyh Jynzykah literackih "wysoki" zorty.
Czy to Ih niy zastanowjo?
Moom ciho nadzieja na to, irze co ksiynrzoszki popsuli i naszkodziyli, teroski nareszcie naprawjoom.
Bydzie tak? Czy Mi sie ino tak zdo?
Take Mje naszuy mys�li po przeczytaniu ksioonrzki, kero Mi podarowou za moja niywdziynczno rola i aktywnos�c� we akadymickym dyskursie Szanowny Prelygynt
dr Jacek Kurek - pt. �ŚLĄSKI MACHABEUSZ Ksiądz J�zef Czempiel i jego parafia� ze autorskoom dedykacjoom:
�Z nadziejoom, irze Mjyuos�c� do Doomu je jednym z wymjaroow czuowjeczyn�stwa�.
Napisou tak, bo`h przipoomniou Jego suowa z przedmowy do Zogauowyj ksioonrzki.
�Doom Mojigo urodzynio - czyli jak szukou`eh hajduckih korzyni jest zatym
w pjyrszym rzyndzie s�wjadectwym Mjyuos�ci do lokalnego S�wjata, ale jest tyrz wskazoowkoom, dlo korzdego, kery pragnie poznac� swoje korzynie, swoja nojbarzi osobisto przeszuos�c�, ta historijo, keryj rzodyn inkszy napisac niy moge.�
A rze dzisiejsze i downe Dolne Hajduki to teryny pool downego dwooru ze Dolnyh Uogewnik, godzi sie, coby hajducke korzynie mjanowac� korzyniami uogewnickymi.
Uod teroska, razym z nowyj gyneracje historykami i pod patroonatym buogosuawjoonego Joozefa Czempiela, rdzynnego S�loonzoka, bydymy to musieli na nowo zacznoon�c� robic�.
A w dohodzyniu do Prowdy lrzyj Noom sie pudzie ze s�wjatuym �Fakle�.
Keine Grenzen, jak s�pjywo jurz po coukiyj Europje rooutfuks z �Uoonyh Trzeh�.
I rzodnyh - ani rubyh, ani ciyn�kih - krysek.